Chọn ngôn ngữ của bạn

NHÀ HẢO TÂM LỊCH SỬ

Lịch trình chữ U của bác Bằng

Con đường này của tôi và của chú anh ! Một cuộc lịch trình đường núi miền Bắc Bộ : Khang Chao-Mai Châu-Sơn La-Điện Biên Phủ-Lai Châu-Sa Pa-Mụ Cang Chải-Tú Lệ-Hà Nội. Một buổi sáng, khi đi tới đình đèo nhìn xuống Mai Châu với bản Pom Coong bọc trong màn mây mù gần phía chân trời, trên con đường lịch sử Hà Nội-Điện Biên Phủ, bác Bằng vui vẻ lên tiếng : « Con đường này là con đường của tôi và của chú anh [Thượng Tướng Đàm Quang Trung] ! ». Bác vừa nói vừa nắm chặt tay thành quả đấm hướng về chúng tôi, khuôn mặt tươi cười dễ thương.

Tiếng động bắt đầu trầm trầm... Nhưng những con đường của bác đầy sự kiện bất ngờ và đôi khi nguy hiểm mang lại cho chúng tôi nhiều hồi ức. Thật vậy, một mối khiếp sợ rùng mình đã xẩy ra trên đường Mèo Vạc-Đồng Văn : bất thình lình một tiếng động bắt đầu trầm trầm, khuếc đại, rồi vang ầm ỹ từ phía đằng sau lưng chúng tôi, cách khoảng vài giây. Anh Lợi, trước kia lái xe quân đội, giật mình nhưng rất bình tĩnh nói :

─ Chao ôi ! Nghe khủng khiếp thật ! Trường hợp này xảy ra do thú vật, xâu bọ đào đất ẩm dưới tảng đá để tìm ăn rễ mềm. Với thời gian, nền móng dần dần bất ổn định. Ngày nào đó tảng đá tự lăn… Tôi chưa bao giờ gặp một trường hợp như vậy… Bác và các anh ngồi đợi đây nhé.

Trong lúc anh Lợi đi ngược chiều, chúng tôi hạ cửa kính xe để chụp hình xe vận tải nghiên gần sườn núi không xa một tảng đá vỡ tan… Anh Lợi nhanh chóng trở lại :

─ Kinh thật ! Quãng đường hoàn toàn hằn lún. Bà con vùng này và các người lái xe có kinh nghiệp cứu giúp nhau. May thật, không có nạn nhân... Thôi, chúng ta tiếp tục đi vì đường còn dài.

Khi xe lên cao hơn, sau hai ba khúc ngoẹo, anh Lợi ngừng xe. Chúng tôi thấy một chiếc xe tải nhỏ nằm bất động dựa cột điện, trục quay trên không.

Tiếng còi báo hiệu. Một lần khác, trên đường từ Điện Biên Phủ đến Lai Châu, một anh công nhân vẫy tay, chặn xe chúng tôi lại, yêu cầu chúng tôi ngồi yên trên xe. Ngờ đâu ngồi đến một tiếng. Tít đằng xa trước mặt, vài bóng người… Một tiếng còi báo hiệu vang lên, vài dây sau một tiếng nổ bùng, một nấm khói trắng đặc bay cao. Một lần khác, chúng tôi phải xuống xe, được lệnh đi bộ theo nhau hàng một. Bác Bằng kéo hai ống quần lên cao rồi « xung phong » từ từ đi mở đường. Chiễc xe chở chúng tôi chạy chậm sau cùng.

Đất lở và sa lầy. Trong suốt chín năm, những con đường đất và đường đá rải rác ổ gà và đá, đôi khi đã lúc lắc cơ thể và đầu, làm nẩy người đến mức đau sương sống và nghẹt thở. Chúng tôi đã chứng kiến sạt lở đất, xe 4 x 4 chở chúng tôi bị vũng lầy gần rìa thung lũng.

Bất chấp những điều kiện khó khăn nêu trên đây, chúng tôi không bao giờ từ bỏ nhiệm vụ của mình và nhớ lại lời từ chối của bà giám đốc điều hành một công ty lớn ở Paris có văn phòng tại Hà Nội : " Chúng tôi rất tiếc không thể hỗ trợ dự án sáng tạo của hội ông. Nhưng người phụ trách của công ty chúng tôi ở Việt Nam sẽ không có thể đi đến đó kiểm tra công trình xây dựng được. "